Deze ontwikkelingen vragen aanpassing van de financiële sector en bijsturing van beleidmakers en toezichthouders. In eigen land blijft de pensioentransitie een belangrijke factor. Prioriteiten en andere toezichtactiviteiten voor dit jaar publiceert de Autoriteit Financiële Markten vandaag in haar jaarlijkse toezichtagenda. De Agenda 2025 is onder meer gebaseerd op de trends en risico’s die staan beschreven in AFM Trendzicht 2025.
Big tech
Technologie speelt een steeds meer onmisbare rol in de bedrijfsvoering en verdienmodellen van financiële instellingen. De dominante positie binnen de technologiesector van een kleine groep grote, Amerikaanse techbedrijven (‘big tech’) heeft potentieel grote impact op de financiële sector.
Met de digitalisering van de financiële sector neemt ook de afhankelijkheid van IT-systemen en het belang en gebruik van data toe. Het uitvallen van één cruciale partij in de keten van de dienstverlening kan een groot deel van de sector stilleggen. Grootschalige cyberrisico’s kunnen substantiële financiële schade veroorzaken en zelfs de financiële stabiliteit bedreigen. Dit alles raakt zowel consumenten als financiële instellingen.
Laura van Geest, bestuursvoorzitter van de AFM: ‘De financiële sector wordt meer en meer data en IT-gedreven. Effectief toezicht sluit daarop aan. Datagedreven toezicht is daarom essentieel voor de AFM om haar rol als risicogestuurde toezichthouder ook in de toekomst te kunnen vervullen.’
Geopolitieke spanningen
Als gevolg van geopolitieke spanningen is de fragmentatie tussen handelsblokken toegenomen, onder andere versterkt door wederzijdse importheffingen en financieel-economische sancties tussen de EU, VS en China. Als reactie hierop streven veel landen naar strategische autonomie op sectoren als defensie, technologie en energie. Politieke ontwikkelingen zorgen ondertussen wereldwijd voor extra onzekerheid. Zo zou door toekomstige beleidswijzigingen in de VS en de EU de divergentie in regelgeving tussen de VS en de EU kunnen toenemen, bijvoorbeeld op het gebied van duurzaamheid of cryptoactiva. Dit kan leiden tot regelgevings- en toezichtarbitrage en zou de integriteit van financiële markten kunnen ondermijnen.
Andere punten op de agenda zijn:
Algemene ontwikkelingen
De inflatie daalt geleidelijk, maar de economische groei blijft beperkt. Hoewel een ernstige recessie in 2023 werd vermeden, is de economische situatie kwetsbaar door hoge voedsel- en energieprijzen en verkrappende beleidsmaatregelen. De financiële markten tonen vertrouwen in een gematigde groei en een dalende inflatie, maar blijven gevoelig voor geopolitieke spanningen, onverwachte economische schokken en risico’s zoals de groei van cryptomarkten en de invloed van AI. Huishoudens blijven weerbaar dankzij loongroei en langlopende hypotheken, maar kwetsbare groepen, zoals ouderen en jongeren met schulden, verdienen extra aandacht.
Verduurzaming
De markt voor duurzame financiering groeit, maar het aandeel in de totale markt blijft klein. Europese regelgeving stimuleert transparantie en duurzame investeringen, hoewel complexe regels soms de daadwerkelijke verduurzaming in de weg staan. De populariteit van ESG-beleggen staat onder druk door tegenvallende financiële prestaties en maatschappelijke polarisatie, vooral zichtbaar in de VS. Het risico bestaat dat instellingen minder ambitieus worden in hun duurzaamheidsdoelen om beschuldigingen van greenwashing te vermijden.
Integriteit en crimineel gedrag
Digitalisering faciliteert criminele activiteiten op de beleggingsmarkt, zoals misleiding door influencers en malafide platforms. Jonge en onervaren beleggers zijn hierbij extra kwetsbaar. In sectoren zoals vastgoed en cryptomarkten blijven witwassen en andere vormen van financieel misbruik een aandachtspunt. Het aanpakken van deze criminaliteit vereist nauwe internationale samenwerking en strenge regelgeving.
Geef een reactie