Omnibus-plannen EC: geen verplichting CSRD meer voor 80% van bedrijven

Volgens de Commissie zijn de plannen een belangrijke stap in de richting van een meer gunstig ondernemingsklimaat, waarin EU-bedrijven beter kunnen groeien, innoveren en kwaliteitsvolle banen kunnen creëren. Het voorstel beoogt een combinatie van de Europese klimaatdoelen en het versterken van de concurrentiepositie van bedrijven, wat uiteindelijk het volledige economische potentieel van de EU moet ontsluiten.

De Commissie heeft een ambitieus doel voor ogen: een vereenvoudiging van de EU-regels, met een vermindering van de administratieve lasten met ten minste 25% voor bedrijven in het algemeen en 35% voor het midden- en kleinbedrijf (MKB) tegen het einde van deze beleidsperiode. De eerste reeks “Omnibus”-pakketten bevat voorstellen die verschillende wetgevingsgebieden bestrijken, waaronder duurzame financiering, due diligence voor duurzaamheid, de EU Taxonomie, het mechanisme voor koolstofgrensaanpassingen (CBAM) en Europese investeringsprogramma’s. Deze voorstellen zullen de complexiteit van de eisen voor bedrijven verminderen, met name voor kleinere ondernemingen, en zich meer richten op de grotere bedrijven die de meeste impact hebben op het milieu en het klimaat.

Als de voorstellen worden aangenomen en geïmplementeerd, wordt geschat dat de jaarlijkse administratieve kosten met ongeveer €6,3 miljard zullen dalen, terwijl er een extra investeringscapaciteit van €50 miljard wordt gemobiliseerd. Deze veranderingen zijn bedoeld om bedrijven in de EU te helpen toegang te krijgen tot duurzame financiering, waardoor ze kunnen blijven investeren in hun transitie naar een duurzamer bedrijfsmodel.

CSRD

De belangrijkste veranderingen op het gebied van duurzaamheidrapportage (CSRD en EU Taxonomie) zoals geformuleerd door de EC:

• Ongeveer 80% van de bedrijven wordt uitgesloten van de reikwijdte van de CSRD, waarbij de verplichtingen voor duurzaamheidrapportage worden geconcentreerd op de grootste bedrijven die waarschijnlijk de grootste impact hebben op mensen en het milieu;
• Er wordt gegarandeerd dat de vereisten voor duurzaamheidrapportage voor grote bedrijven geen last opleveren voor kleinere bedrijven in hun waardeketens;
• De rapportageverplichtingen voor bedrijven die momenteel onder de CSRD vallen en die verplicht moeten rapporteren vanaf 2026 of 2027, worden met twee jaar uitgesteld (tot 2028);
• De administratieve lasten van de EU Taxonomie-rapportageverplichtingen worden verminderd en beperkt tot de grootste bedrijven (die overeenkomen met de reikwijdte van de CSDDD), met behoud van de mogelijkheid voor andere grote bedrijven binnen de toekomstige reikwijdte van de CSRD om vrijwillig te rapporteren. Dit zal aanzienlijke kostenbesparingen opleveren voor kleinere bedrijven, terwijl bedrijven die toegang willen krijgen tot duurzame financiering, deze rapportage kunnen blijven uitvoeren;
• Er wordt de optie geïntroduceerd om te rapporteren over activiteiten die gedeeltelijk in lijn zijn met de EU Taxonomie, wat de geleidelijke milieutransitie van activiteiten in de tijd bevordert, in lijn met het doel om transitie-financiering op te schalen en bedrijven te helpen op hun pad naar duurzaamheid;
• Er wordt een financiële materialiteitsdrempel ingevoerd voor de Taxonomie-rapportage en de rapportagetemplates worden met ongeveer 70% verminderd;
• Er worden vereenvoudigingen doorgevoerd in de meest complexe “Do no Significant Harm” (DNSH)-criteria voor vervuilingspreventie en -controle met betrekking tot het gebruik en de aanwezigheid van chemicaliën die horizontaal van toepassing zijn op alle economische sectoren onder de EU Taxonomie – als eerste stap in het herzien en vereenvoudigen van alle dergelijke DNSH-criteria;
• Onder andere wordt de belangrijkste op de Taxonomie gebaseerde prestatie-indicator voor banken, de Green Asset Ratio (GAR), aangepast. Banken zullen in staat zijn om van de noemer van de GAR de blootstellingen uit te sluiten die betrekking hebben op ondernemingen die buiten de toekomstige reikwijdte van de CSRD vallen (d.w.z. bedrijven met minder dan 1000 werknemers en €50 miljoen omzet).

Due diligence duurzaamheid

De Commissie stelt daarnaast voor de vereisten voor due diligence op het gebied van duurzaamheid te vereenvoudigen. Dit houdt onder andere in dat bedrijven minder complexe verplichtingen hebben en dat de informatie die van kleinere bedrijven wordt gevraagd, wordt beperkt. Er wordt gestreefd naar meer harmonisatie van de regels in de EU om een gelijk speelveld voor bedrijven te creëren. Tegelijkertijd worden de civiele aansprakelijkheidsvereisten afgeschaft, hoewel het recht van slachtoffers om schadevergoeding te ontvangen, behouden blijft.

Wat betreft het koolstofgrensaanpassingsmechanisme (CBAM) zijn er maatregelen genomen om het systeem eerlijker te maken voor kleinere bedrijven. Kleine importeurs, zoals MKB’s, worden vrijgesteld van de verplichtingen onder CBAM, wat hen in staat stelt zich te concentreren op hun kernactiviteiten zonder onterecht te worden belast door administratieve regels die voor grotere bedrijven bedoeld zijn. Tegelijkertijd wordt de efficiëntie van CBAM verder vergroot, door regels te versterken die misbruik en omzeiling voorkomen.

Investeringen

Op het gebied van investeringen doet de Commissie voorstellen om de werking van programma’s zoals InvestEU, EFSI en andere financiële instrumenten te vereenvoudigen en te optimaliseren. InvestEU, het grootste risicodelende instrument van de EU, speelt een belangrijke rol in het ondersteunen van prioritaire investeringen, zoals innovatie, decarbonisatie en duurzame economische groei. De voorgestelde veranderingen moeten de investeringscapaciteit van de EU vergroten, waarbij opbrengsten uit eerdere investeringen opnieuw worden ingezet. Dit moet er voor zorgen dat er meer middelen beschikbaar komen voor bedrijven, die op hun beurt investeringen kunnen aantrekken die nodig zijn voor de transitie naar een duurzame toekomst.

De voorgestelde wijzigingen zouden naar verwachting zo’n €50 miljard aan extra publieke en private investeringen los kunnen maken, verwacht de EC. Deze extra middelen zullen vooral worden ingezet om innovatieve initiatieven te ondersteunen die de EU helpen haar beleidsdoelen te bereiken, zoals de Europese Groene Deal en de versterking van de concurrentiekracht van bedrijven. Daarnaast zal de administratieve lasten voor de uitvoerende partners en kleine bedrijven verder worden verlaagd, wat naar verwachting zo’n €350 miljoen aan kostenbesparingen oplevert.

Plannen naar Europees Parlement

Nu de voorstellen zijn gepresenteerd, zullen ze worden voorgelegd aan het Europees Parlement en de Raad voor goedkeuring. De Commissie hoopt dat de wetgevers de voorstellen snel zullen behandelen, vooral die veranderingen die betrekking hebben op de uitgestelde rapportageverplichtingen onder de CSRD en de deadline voor de omzetting van de CSDDD. Zodra de wetgevers hun goedkeuring hebben gegeven en de voorstellen in het EU Publicatieblad worden gepubliceerd, zullen de wijzigingen in werking treden.

De plannen zijn hier te vinden.