De NBA introduceerde in maart het programma ‘Geïntegreerde accountantsopleiding’, gericht op een fundamentele herziening van de accountantsopleiding en aansluitend bij de nieuwe eindtermen van de Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA), die eind dit jaar worden verwacht.
Eén samenhangend leerpad
Op instigatie van de NBA vond afgelopen week in Hoofddorp een cocreatiebijeenkomst plaats over de ontwikkeling van zo’n geïntegreerde accountantsopleiding. Daarbij waren naast de beroepsorganisatie ook vertegenwoordigers van onderwijs, accountantskantoren, overheid, de Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA) en studenten aanwezig.
NBA-bestuurslid Evelyn Vinke-Smits gaf aan dat het doel met name is een accountantsopleiding neer te zetten waarin theorie en praktijk elkaar versterken. “Een opleiding waarin studenten niet langer twee werelden hoeven te combineren, maar één samenhangend leerpad ervaren. En waarin we als beroepsgroep laten zien dat we onszelf opnieuw kunnen uitvinden, met oog voor kwaliteit én voor de toekomst.” De cocreatiebijeenkomst bouwde voort op eerder onderzoek, eerdere gesprekken en ervaringen uit lopende pilots van onder meer Nyenrode Business Universiteit, BDO en Markus Verbeek Praehep.
Anne Kock (KPMG/Nyenrode) en Jonas Kool (EY/Erasmus Universiteit) benadrukten dat een verdere integratie van theorie en praktijk in één samenhangende opleiding de opleiding relevanter en beter uitvoerbaar maakt. Volgens hen sluit de opleiding beter aan wanneer studenten werken aan actuele praktijkcasussen en de inhoud van het onderwijs meebeweegt met de werkzaamheden die zij op dat moment uitvoeren. Ze zien ook meerwaarde in keuzemodules en just in time-onderwijs.
Drie uitgangspunten
Er zijn drie uitgangspunten voor de accountantsopleiding nieuwe stijl: de lerende professional staat centraal, met ruimte voor maatwerk, theorie en praktijk vormen één samenhangende opleiding en er komt een platform om de verbinding tussen theorie en praktijk, voortgang en begeleiding te ondersteunen.
Coen Bongers, secretaris van de Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA), benadrukte dat de kwaliteit van de opleiding onverminderd hoog blijft. “Het blijft een kennisintensief beroep. Kennis blijft de basis, maar we willen af van onnodige overlap en een te hoog detailniveau.” De nieuwe eindtermen beschrijven niet langer afzonderlijke theoretische en praktische onderdelen, maar geïntegreerde leeruitkomsten waarin kennis, vaardigheden en professioneel gedrag samenkomen.
Ter plekke bleek de steun voor de nieuwe opzet in elk geval groot. De NBA gaat nu samen met opleidingen, werkveld en andere betrokken partijen verder bouwen op de resultaten van de cocreatiebijeenkomst.
Dat de NBA zich met de opleiding bemoeit, terwijl in 1993 de beroepsorganisaties de bevoegdheid ontnomen is blijft verbazen. Noch de minister noch de CEA noch de NBA gaan over de opleiding. De EU gaat over de eisen, de Universiteiten gaan over de theoretische opleiding en het theoretische examen, de AFM vergunninghouders en buitenlandse auditkantoren over de praktijkstage. De CEA mag accrediteren en de NBA eigenlijk helemaal niets. Dat het Nivra en Novaa er in geslaagd zijn dat in 1993 in de wet is opgenomen dat de “beroepsorganisatie de praktijkopleiding verzorgt” doet daar niet aan af. In 2014 Richtlijn 2014/56/EU is het altijd al onmogelijke “praktijkexamen” ook formeel geschrapt. Alleen voor de theorie een examen en voor de praktijk een stage. Het wordt tijd eindelijk het Unierecht om te zetten en na te leven. SEO doet momenteel onderzoek naar de wet en regelgeving. Hopelijk is dat een aanzet voor rechts herstel.