Installatiebranche groeide tot corona met dubbele cijfers

Tot aan de coronacrisis ging het goed met de installatiebranche in Nederland. Voor de tweede keer publiceert corporate finance kantoor Aeternus een Top 25 van de branche.

Sterke groei

22 bedrijven in deze editie van het rapport zaten ook in de top 25 in de vorige editie uit 2017. Er zijn zeven nieuwe bedrijven bijgekomen. Vanwege een aantal overnames en fusies zijn er ook twee bedrijven samengevoegd in de lijst. Barth Groep, de lijstaanvoerder in deze top 25, is een nieuwkomer. Kemkens, de nummer 1 in de vorige editie van het rapport, zakt naar plek drie. Ook Terberg Totaal Installaties is een nieuwkomer met een vierde plek. Geconcludeerd kan worden dat de operationele winstgevendheid van de Top 25 significant beter is dan in het vorige rapport. De omzet van deze bedrijven is in 2018 ten opzichte van 2017 gestegen met ruim 15%. De brutowinst en EBITDA van de top 25 bedrijven is in 2018 ten opzichte van 2017 gestegen met bijna 12% en de EBITDA zelfs met 35%. Het geïnvesteerde vermogen van de top 25 bedrijven is in 2018 ten opzichte van 2017 gestegen met ruim 9,3%. De gemiddelde EBITDA / Brutowinst lag in deze Top 25 op 11,6%. Dit is iets hoger dan in de vorige editie, toen lag het op 9,3%.

Over de branche

De omvang van de bouwnijverheid (waaronder begrepen de installatiesector) vertoonde met name sinds 2015 een forse groei. Nederland telde aan het begin van dit jaar 193.000 bouwbedrijven. Dit was 11% meer dan het jaar ervoor, en het hoogste aantal ooit gemeten. Meer dan de helft van de bouwbedrijven behoort tot de gespecialiseerde bouw, waar ook installatiebedrijven onder vallen. Er start een (met 12,5%) groeiend aantal ‘één-pitters’, terwijl het totaalaantal vacatures in de bouwsector in de eerste helft van 2019 met 4% toenam ten opzichte van 2018, tot een totaal van 18.9001. Aan het eind van 2019 waren er in de bouw ca. 550.000 banen.

Installatiebranche

Het volume van installatiebedrijven wordt voor het jaar 2020 geschat op ca. €20,2 mld. (ca. 30% van de totale bouw) en verwacht wordt dat dit in 2023 zal zijn gestegen tot ca. €23 mld. Binnen de installatiebranche bestaat het gros van de werkzaamheden uit elektrotechnische werkzaamheden. Binnen de woningbouw, utiliteitsbouw en infrastructuur was het aandeel elektrotechnische installatiewerkzaamheden in de periode 2015-2019 stabiel rond de 41%., naast klimaattechniek en sanitaire installatiewerkzaamheden (respectievelijk ca. 36% en 23%).

Aanhoudende subsidies voor verduurzaming

In 2019 trok de overheid €84 miljoen aan subsidie uit voor mensen die hun huis (beter) willen laten isoleren. Ook is er dit jaar een voortzetting van het meerjarige subsidieplan van de overheid voor investeringen in duurzame energie, het zogenoemde ISDE-programma. De Investeringssubsidie duurzame energie (ISDE) is een tegemoetkoming bij de aankoop van zonneboilers en warmtepompen. Deze regeling is voor particulieren en zakelijke gebruikers. Dit traject loopt van 2016 tot en met 2020, en dit jaar (2020) bedraagt de subsidie €100 miljoen. Subsidies als deze bieden kansen voor de installatiebranche in de komende jaren. In de advisering, verkoop, installatie en het onderhoud van deze initiatieven is een belangrijke rol weggelegd voor installatiebedrijven.

Stikstof

Ondanks de over het algemeen positieve berichten over de bouw- en installatiesector, is het natuurlijk niemand ontgaan dat er vorig jaar in deze sectoren grote problemen zijn ontstaan naar aanleiding van de uitspraak van de Raad van State (eind mei 2019) inzake het verwerpen van het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Het PAS bleek ontoereikend voor het terugdringen van de stikstofuitstoot, met als gevolg dat er in de maanden erna een groot aantal bouwprojecten kwam stil te liggen. Medio september lagen er ca. 18.000 bouwprojecten stil met een totale waarde van ca. €14 miljard. De zogenoemde ‘stikstofuitspraak’ trof de bouwsector in haar geheel. Ook de installatiebranche ondervindt hiervan nog steeds problemen. Investeringen zijn uitgesteld, maar deze hebben veelal niet tot definitief afstel geleid. Het uitstel van investeringen vormt geen structureel probleem voor de sector; er is een enorme behoefte aan nieuwbouwwoningen de komende jaren. De verwachting is dat de negatieve gevolgen van de stikstofuitspraak in 2020 gaandeweg afnemen en dat de bouwsector zich relatief snel zal herstellen.

PFAS

De stikstofproblematiek raakt de installatiebranche, maar in oktober 2019 kwam er nog een probleem: de PFAS-norm. PFAS wordt aangetroffen in grond en baggerspecie. Door het ontbreken van duidelijke normen en regelgeving ten aanzien van deze stof is eind 2019 het grond- en baggerverzet ernstig gestagneerd: na onderzoek van het RIVM heeft het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat aanvankelijk bepaald dat in een kilo grond maximaal 1 microgram PFAS mag zitten. Per 29 november 2019 is deze norm versoepeld: de achtergrondwaarden van PFAS voor landbouw en natuur zijn 0,9 microgram per kg droge stof voor PFOS en 0,8 voor alle andere PFAS. Deze nieuwe normen geven meer ruimte voor grondverzet, waardoor veel projecten weer werden losgetrokken. Doordat grondverzetters beperkt werden in de uitvoering van hun werk stagneerde ook de aanverwante bouwsectoren, waaronder de installatiebranche. Na de verruiming van de norm blijkt de PFAS-impact voor de installatiebranche beperkter dan bij de stikstofproblematiek.

Download hier het rapport.