Betaald ouderschapsverlof en opbouw vakantiedagen, -toeslag en pensioen

Het betaald ouderschapsverlof gaat op 2 augustus 2022 in. Hoe zit het met verlof aanvragen of weigeren, de opbouw van vakantiedagen en vakantietoeslag en pensioenopbouw?

De werknemer kan vanaf 2 augustus 2022 voor 9 van de 26 weken ouderschapsverlof een uitkering via UWV krijgen, op te nemen voor de eerste verjaardag van het kind. De omvang van het betaald ouderschapsverlof bedraagt 9 keer de arbeidsduur per week. De werknemer heeft recht op een uitkering van het UWV ter hoogte van 70 procent van zijn dagloon. Voor het gedeelte van het loon dat meer is dan het maximumdagloon, bestaat geen recht op een uitkering.

De werknemer kan het verlof op elk gewenste wijze (qua spreiding) opnemen. Het moet worden opgenomen voordat het kind één jaar wordt.
Bij een geadopteerd kind of pleegkind moet het verlof worden opgenomen gedurende het eerste jaar na de dag van de feitelijke opneming ter adoptie of als pleegkind, maar wel voordat het kind acht jaar wordt.

Verlof aanvragen

De aanvraag dient de werkgever in bij UWV door middel van een door UWV beschikbaar gesteld aanvraagformulier. UWV stelt het recht op, de hoogte en de maximale duur van de uitkering naar aanleiding van de aanvraag eenmalig vast. Ga naar de site van UWV

Betaling kan alleen achteraf, nadat het verlof is genoten, worden aangevraagd. Ongeacht de wijze waarop het verlof is opgenomen, moet je de aanvraag voor de betaling altijd in gehele weken doen. Je kunt voor de gehele periode van in totaal 9 weken, maximaal drie aanvragen doen. Aanvragen kunnen worden ingediend tot drie maanden nadat het kind de leeftijd van een jaar heeft bereikt. Bij adoptie of opname als pleegkind tot een jaar en drie maanden na de feitelijke opneming ter adoptie of als pleegkind. Betaald ouderschapsverlof is niet aan te vragen als de werknemer volledig arbeidsongeschikt is.

Verlof weigeren?

De wijzigingsbevoegdheid van de werkgever, en het recht van de werknemer om het betaald ouderschapsverlof op te nemen voor de eerste verjaardag van het kind kunnen elkaar bijten. Als de werknemer het verlof aanvraagt voor een periode die dicht tegen de eerste verjaardag aanligt, is er weinig of geen ruimte om het aangevraagde verlof naar een andere periode te verschuiven. De wet geeft geen voorrangsregeling. De onmogelijkheid voor de werknemer om het verlof nog op te kunnen nemen na de eerste verjaardag, zal voor de rechter waarschijnlijk zwaar wegen als hier een conflict over zou ontstaan. Advies is om werknemers te stimuleren het verlof zo tijdig mogelijk aan te vragen, zodat er ruimte is voor alternatieven als de bedrijfsvoering door het aangevraagde verlof in de problemen komt.

Vakantiedagenopbouw

De hoofdregel is dat als sprake is van loon, ook sprake is van vakantieopbouw. De wet regelt dat in een aantal situaties waar geen sprake is van loonbetaling, toch sprake is van vakantieopbouw. Dat zijn onder meer het aanvullend geboorteverlof, en ook het betaalde ouderschapsverlof. Voor wat betreft de bovenwettelijke vakantiedagen kan hiervan bij schriftelijke overeenkomst worden afgeweken.

Opbouw vakantietoeslag

De Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag (WML) bepaalt dat tijdens het betaald ouderschapsverlof de opbouw van de vakantietoeslag doorloopt. Bij cao kunnen afwijkende afspraken worden gemaakt over de opbouw van vakantietoeslag. Er hoeft niet expliciet te worden afgesproken waarover geen vakantietoeslag is verschuldigd. In een cao zal (vrijwel) altijd bepaald zijn wat de grondslag voor de vakantietoeslag is. Daaruit kan duidelijk zijn dat betaald ouderschapsverlof daar niet onder valt. Wel moet, ook als er een cao is, de som van loon plus vakantiebijslag over alle gewerkte uren altijd ten minste 108 procent van het minimumloon zijn.

Pensioenopbouw

In artikel 10a van het Uitvoeringsbesluit loonbelasting 1965 is ouderschapsverlof al opgenomen als periode die pensioengevend mag zijn. Of in de periode waarin ouderschapsverlof wordt opgenomen daadwerkelijk pensioenopbouw plaatsvindt, hangt af van wat hierover is overeengekomen tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder. De wet regelt hier verder niets over. Het hangt dus af van de afspraken die hierover zijn gemaakt in cao, arbeidsvoorwaardenreglement of pensioenregeling zelf.

Anticumulatie

Een uitkering in verband met betaald ouderschapsverlof wordt niet uitbetaald als over dezelfde periode recht bestaat op een uitkering in verband met zwangerschap en bevalling dan wel adoptie of pleegzorg, of een uitkering in verband met aanvullend geboorteverlof.

Bron: AWVN.nl