Met de eind maart gepubliceerde Generative and Agentic AI Guidance is de FRC de eerste audittoezichthouder die expliciet kaders stelt voor het gebruik en de snelle opkomst van AI-tools in de controlepraktijk. Daarmee loopt het Verenigd Koninkrijk vooruit op landen als Nederland, waar concrete richtlijnen tot nu toe ontbreken.
Foutieve controleoordelen
Volgens de toezichthouder kan AI onder meer worden ingezet voor het samenvatten van bestuursnotulen, het analyseren van contracten en het ondersteunen van controlewerkzaamheden rond bijvoorbeeld omzetverantwoording, en erkent het ook de voordelen. Tegelijk wijst de FRC op risico’s, zoals onjuiste of vertekende output, zogenoemde hallucinaties en het klakkeloos overnemen van AI-resultaten.
En dat kan leiden tot foutieve controleoordelen, met potentieel grote gevolgen. Juist daarom moeten kantoren vooraf goed nadenken over governance, documentatie en de mate van menselijk toezicht bij het gebruik van AI.
“Ligt niet aan techniek”
Ook in Nederland wordt volop geëxperimenteerd met AI, van documentanalyse tot risicobeoordeling. Maar wie denkt dat fouten straks aan de software kunnen worden toegeschreven, komt bedrogen uit volgens de Britse toezichthouder Of zoals FRC-bestuurder Mark Babington het verwoordde: “Je kunt het niet op de technologie afschuiven.” Accountants blijven verantwoordelijk voor hun oordeel, ongeacht de technologie die zij gebruiken en een professioneel-kritisch oordeel blijft volgens hem de kern van het vak.
Groeiende kloof tussen kantoren
De richtlijnen verschijnen op een moment dat vooral grote accountantsorganisaties flink investeren in AI. De big four hebben gezamenlijk miljarden geïnvesteerd in technologie die audits sneller en goedkoper moet maken.
Dat leidt volgens waarnemers tot een groeiende kloof in de sector. Grotere kantoren hebben meer middelen om AI te ontwikkelen en te implementeren, terwijl kleinere partijen achter kunnen blijven. De Financial Times spreekt zelfs van een “AI-wapenwedloop” binnen de accountancy.
Innovatie zonder kwaliteitsverlies
De FRC stelt dat de richtlijnen niet zijn ingegeven door concrete misstanden, maar bedoeld zijn om innovatie in goede banen te leiden. AI is volgens de toezichthouder niet langer experimenteel, maar wordt in toenemende mate onderdeel van de dagelijkse controlepraktijk. En daarbij kan technologie dus wel ondersteunen, maar nooit de verantwoordelijkheid overnemen, aldus het FRC.
Geef een reactie