Belastingdienst betaalde 31 miljoen euro ten onrechte niet terug

De Belastingdienst heeft jarenlang onterechte aanmaningskosten niet terugbetaald aan honderdduizenden bedrijven en burgers. Het gaat in totaal om een bedrag van 31 miljoen euro, melden de staatssecretarissen Alexandra van Huffelen (D66) en Hans Vijlbrief (D66) in een brief aan de Tweede Kamer.

Momenteel wordt nog aanvullend onderzoek uitgevoerd dat moet uitwijzen om hoeveel gevallen het precies gaat, melden de staatssecretarissen. ‘Op basis van initieel onderzoek blijkt dat in de periode van 2014 tot en met 2018 ongeveer voor 410.000 belastingaanslagen en terugvorderingen toeslagen, behorende bij ruim 266.000 unieke BSN’s/RSIN’s, de vervolgingskosten ten onrechte niet zijn verlaagd, terwijl de aanslag was verminderd en er geheel of gedeeltelijk is betaald.’

Onderzoek ombudsman

De Nationale Ombudsman startte eind vorig jaar een onderzoek naar de terugbetaling van onterechte aanmaningskosten, toen bleek dat de Belastingdienst daar fouten mee had gemaakt en daarover had gelogen. De ombudsman kreeg al in 2018 het signaal dat onterechte of te hoge aanmaningskosten niet werden terugbetaald, maar de fiscus ontkende dat destijds. ‘Het is uiteraard nooit de bedoeling geweest om onjuiste of onvolledige informatie te verstrekken aan welke partij dan ook’, schrijven de beide staatssecretarissen daarover nu. ‘Het feit dat dat in het geval van het onderzoek van de Nationale ombudsman naar de verlaging van kosten, de Belastingdienst onjuiste informatie heeft verstrekt, betreuren wij dan ook zeer. Zoals de vorige staatssecretaris reeds aan uw Kamer gemeld heeft, is de Nationale ombudsman op de hoogte gesteld van het feit dat hij onjuist is geïnformeerd. Ook heeft de minister van Financiën op 7 januari jl. over onder andere dit onderwerp een gesprek gevoerd met de Nationale ombudsman. Hierin heeft hij nogmaals aangegeven de gang van zaken te betreuren. Ook is er de afgelopen periode meermaals ambtelijk overleg geweest met de Nationale ombudsman en zijn medewerkers om een nadere toelichting te geven.’

Vermindering kosten

Als een belastingaanslag wordt verlaagd en er is niet betaald (of verrekend), worden de vervolgingskosten automatisch verminderd, lichten de bewindslieden toe. Als geheel of gedeeltelijk wel is betaald (of verrekend), worden centraal lijsten aangemaakt die naar de verschillende Belastingdienstkantoren worden gestuurd voor handmatige verlaging van de kosten. De problematiek van het niet verlagen van vervolgingskosten heeft betrekking op het proces wanneer geheel of gedeeltelijk wel is betaald. In dat proces kunnen op meerdere momenten fouten voorkomen.

Signalen niet opgepakt en gemeld

Op die handmatige verwerking van kostenverlagingen wordt inmiddels strakker toegezien door middel van kwaliteitscontroles. Ondanks dat strakkere toezicht, worden de kosten nog steeds niet in alle gevallen verlaagd waar dat wel het geval zou moeten zijn, melden de staatssecretarissen. De oorzaak blijkt te liggen in het eerste (geautomatiseerde) deel van het proces. Waar deze fout optreedt en hoe dit moet worden opgelost, wordt nog onderzocht. Zodra de oorzaak van het probleem bekend is, wordt bezien hoe dit voor de toekomst kan worden voorkomen.

Bron: NOS/AV