Er verschijnen veel berichten over de consolidatieslag in de sector. Veel kantoren fuseren of worden overgenomen door private equity. Niet zo vreemd, want private equity zet vooral in op bedrijven in de technologie, media & telecom en financiële dienstverlening, waartoe ook accountantskantoren gerekend worden. Maar als zelfstandige accountants- en administratiekantoren blijven groeien, betekent dit dat de beste business case niet zozeer bij de grote, private equity-gedreven kantoren ligt, maar juist bij de kleine en middelgrote zelfstandige praktijk (zie ook mijn eerdere artikel hierover).
Meer kantoren ondanks consolidatieslag
Uit de data van CBS StatLine 1 blijkt dat het totale aantal accountants-, administratie- en belastingadvieskantoren in Nederland ondanks de consolidatieslag in het tweede kwartaal van 2026 is toegenomen naar 31.845. Een jaar eerder (Q2 2025) stonden er nog 31.250 kantoren geregistreerd. Dit staat voor een netto groei van 595 kantoren in twaalf maanden, oftewel: ruim 2% groei. En ook al oogt die groei bescheiden, deze lijkt dus wel structureel van aard. Wie dacht dat de consolidatieslag de markt zou verkleinen, is hiermee dus effectief op het verkeerde been gezet. Het loont overigens zeker om verder te kijken dan alleen de toename van het aantal kantoren; de cijfers per categorie vertellen een meer genuanceerd verhaal:
De groei manifesteert zich niet bij de grote kantoren met een Wta-vergunning (dat zijn de registeraccountantskantoren (SBI 69201)), maar precies bij de groepen waar de groei al voorspeld was, te weten: de AA-accountantspraktijken en de boekhoudkantoren. Dit zijn overwegend kleine en middelgrote zelfstandige praktijken die hun diensten verlenen aan het mkb. Ook het aantal belastingadvieskantoren laat een bescheiden groei zien. De afname van het aantal RA-accountantskantoren met 35 past in de al langer waarneembare consolidatietrend in het auditdomein. De door private equity aangejaagde fusies en overnames leiden namelijk tot minder juridische entiteiten – ook als het totale personeelsbestand op peil blijft of groeit.
Door private equity naar private misery?
De verklaring voor de toename van het aantal zelfstandige kantoren blijft onverminderd geldig. Elke fusie of overname door private equity zorgt namelijk voor een groep professionals voor wie de nieuwe werkgever geen goede match is en ook niet wordt. Bij sommigen kan de invloed en bemoeienis vanuit private equity dan ook uitmonden in private misery. Als dat het sentiment is, gaan accountants andere keuzes maken voor zichzelf. Dat beeld komt ook naar voren voor wie de data vanuit de AFM bekijkt. In 2025 zijn maar liefst zestien nieuwe Wta-vergunningen verleend aan nieuwe kantoren, en daarmee is dat het hoogste aantal in jaren. Voeg daar de groei van het aantal AA-accountantskantoren, boekhoud- en belastingadvieskantoren aan toe, en je kunt niet anders concluderen dan dat de groei van het aantal zelfstandige kantoren zeker niet toevallig is.
Eigen stempel
Het lijkt een duidelijke reflectie van de omgebogen onvrede van accountants die juist veel waarde hechten aan persoonlijk contact, wendbaarheid, lage overhead en een directe relatie met de ondernemer. Zij kiezen voor connectie en kwaliteit en willen dit op hun eigen manier vormgeven, er hun eigen stempel op drukken. Het starten van een eigen kantoor biedt daar volop ruimte en kansen voor. Bij grote kantoren ligt de focus anders; zij steken bijvoorbeeld veel energie in integraties, systemen en rapportagestructuren. En alhoewel dat heel nuttig en gewenst kan en zal zijn voor deze categorie kantoren en hun klanten, is dat nog geen garantie voor het werkgeluk en de voldoening die je als accountant in je vak en bij je werkgever wilt ervaren.
Starttips
Ook als vers gestart zelfstandig kantoor met een bescheiden omvang kun je kwalitatief goede dienstverlening bieden. Laat je daarbij vooral niet bespringen door de gedachte dat je direct een ‘alleskunner’ zou moeten zijn. In het kort nog even tien tips voor wie zijn of haar eigen kantoor wil starten:
- Met een slimme opbouw van je ‘Handboek Kwaliteit’ en efficiënt ingerichte werkprocessen kun je voldoen aan wet- en regelgeving in een fractie van de tijd die je altijd gewend was.
- Bouw een netwerk van specialisten om je heen en onderhoud dat ook goed. Aansluiting bij een serviceorganisatie kan een goede manier zijn om je beoogde netwerk compleet te maken.
- Regel je eigen opleiding(en) en die van je medewerkers; inventariseer goed wie welke opleidingen nodig heeft, zorg dat daar budget voor is en plan ze in.
- Organiseer actief ruggespraak; zorg ervoor dat een collega belangrijke rapporten en adviezen altijd tegenleest (vierogenprincipe).
- Ken je klant echt; investeer in jullie relatie en kies voor de persoonlijke aanpak. Zo kweek je vertrouwen en plezier in jullie samenwerking.
- Kies voor intervisie; sluit je aan bij een intervisiegroep of (jaar)club om te kunnen sparren over alles wat er speelt bij de start en het laten groeien van je kantoor.
- Zorg ervoor dat je kantoor zichtbaar en vindbaar is. Kies bij voorkeur voor een website met een portaal waar je klanten hun documenten kunnen uploaden en downloaden.
- Ga bij de start van je eigen kantoor aan de slag met het basispakket boekhoudsoftware waarmee je vertrouwd bent en kies daar vervolgens de aanvullende pakketten bij die je nodig hebt.
- Wees transparant over de prijzen van je dienstverlening en stel heldere facturen op.
- Doe je klant alleen beloftes die je ook kunt nakomen.
Durf te vragen
De start van je eigen kantoor is een moedig besluit. Zeker als je al jaren, of misschien zelfs al twee decennia of langer, maandelijks een nette, voorspelbare loonstrook hebt ontvangen. Ondernemen is verantwoordelijkheid nemen, besluiten nemen, knopen doorhakken, fouten maken, leren en vooruitkijken. Maar het is ook: hulp vragen als je die goed kunt gebruiken, om zo een succes van je kantoor te maken. Vanuit onze organisatie dragen we daar graag aan bij. 2
Mr. Sybren Christians is algemeen directeur en fiscalist bij Fiscount.
- De CBS-data zijn afkomstig uit StatLine, tabel 81589NED (Bedrijven; bedrijfstak, SBI 2008), geraadpleegd april 2026. Het gaat om de bedrijvenpopulatie op de eerste dag van het kwartaal; de cijfers voor 2025 zijn nader voorlopig en voor 2026 voorlopig. ↩︎
- Fiscount biedt accountants die hun eigen kantoor willen starten het Fiscount Starterspakket aan. Hiermee haal je het maximale uit je kersverse kantoor. ↩︎
Geef een reactie