36 bedrijven veroorzaken meer dan helft van wereldwijde uitstoot

De uitstoot van ’s werelds grootste olie-, gas-, kolen- en cementproducenten nam in 2023 toe, waarbij staatsbedrijven 16 van de top 20 vervuilers uitmaakten. De vijf grootste staatsbedrijven op de lijst — Saudi Aramco, Coal India, CHN Energy, National Iranian Oil Company en Jinneng Group — waren verantwoordelijk voor bijna een vijfde van de totale wereldwijde uitstoot in 2023. Ondertussen vertegenwoordigden de vijf grootste beursgenoteerde bedrijven — ExxonMobil, Chevron, Shell, TotalEnergies en BP — samen vijf procent van de wereldwijde uitstoot.

Beperkte aansprakelijkheid

Volgens Emmett Connaire, senior analist bij Carbon Majors, worden er wereldwijd steeds vaker rechtszaken aangespannen tegen beursgenoteerde bedrijven vanwege hun klimaatimpact. Maar bij staatsbedrijven ligt dat ingewikkelder. “Westerse overheden kunnen hen niet aanklagen voor hun uitstoot, aangezien ze direct onder controle van nationale staten vallen,” aldus Connaire.

Het rapport verschijnt op een moment dat landen wereldwijd terugkomen op hun klimaatbeloften, terwijl olie- en gasproducenten blijven investeren in fossiele brandstoffen. Dit alles gebeurt bijna tien jaar na het historische klimaatakkoord van Parijs.

Chinese bedrijven

Ondanks een sterke groei in hernieuwbare energie in China het afgelopen jaar, droegen Chinese bedrijven in 2023 meer bij aan de wereldwijde uitstoot dan enige andere natie. Acht Chinese bedrijven waren verantwoordelijk voor 17 procent van de wereldwijde uitstoot, voornamelijk door de voortdurende uitbreiding van kolenproductie, de grootste bron van emissies.

Uit het rapport blijkt verder dat de uitstoot van kolen- en cementproducenten in 2023 is toegenomen, terwijl de uitstoot door aardgasgebruik met bijna vier procent daalde en die van oliebedrijven stabiel bleef. Regionaal gezien steeg de uitstoot het sterkst in Australië (11 procent), Azië (6 procent) en Noord-Amerika (3 procent). In Europa daalde de uitstoot juist met vier procent, terwijl het Midden-Oosten een minimale stijging van minder dan een procent kende.

Impact

De gegevens uit de Carbon Majors-database worden gebruikt door activisten in rechtszaken tegen olie- en gasconcerns en hebben invloed op klimaatwetgeving. Zo baseerde de Amerikaanse staat Vermont haar “climate superfund”-wet, waarmee oliegiganten aansprakelijk worden gesteld voor klimaatschade, op gegevens uit deze database.