In een uitgebreide brief stelt de beleggersvereniging fundamentele vragen over de controle van de cijfers en de manier waarop risico’s rond de verkoop van Fertiglobe zijn beoordeeld en gepresenteerd.
Aanleiding is het opvallend negatieve beeld dat OCI schetst in de onlangs gepubliceerde jaarcijfers. Waar eerder sprake leek van beheersbare risico’s, blijkt nu dat verplichtingen rond de verkoop van kunstmestbedrijf Fertiglobe kunnen oplopen tot circa $680 mln, en mogelijk hoger. Dat is een forse afwijking van het eerdere beeld. Tien procent van de transactiewaarde (ongeveer $362 mln) werd destijds in escrow (tijdelijk bij een derde geparkeerd) geplaatst als zekerheid voor claims. Lange tijd ontstond de indruk dat dit bedrag voldoende zou zijn. Pas in de nieuwste cijfers wordt duidelijk dat de potentiële verplichtingen daar ruim boven kunnen uitstijgen. ‘Dat zijn zeer significante bedragen voor een onderneming die nog $1,7 mrd aan bezittingen heeft’, aldus de VEB.
Rol PwC onder de loep
De VEB richt haar pijlen nadrukkelijk op PwC, die de jaarrekeningen controleert. De kern van de kritiek: heeft de accountant voldoende kritisch gekeken naar de aannames, de presentatie en de toelichting van deze risico’s? In een brief aan de accountant stelt VEB een groot aan gedetailleerde vragen. Zo wil de beleggersclub onder meer weten hoe PwC de inschatting van de verplichtingen heeft gecontroleerd en of de accountant zelf een bandbreedte heeft bepaald, waarom de voorziening exact uitkomt op het escrowbedrag, en of dat niet wijst op een te sterke verankering aan dit bedrag, en of PwC voldoende heeft onderzocht of de risico’s hoger konden uitvallen dan het escrowbedrag.
Informatievoorziening
Ook de presentatie in de jaarrekening roept vragen op. PwC heeft ingestemd met het salderen van verplichtingen en het escrowbedrag. De VEB vraagt zich af of dat juridisch en boekhoudkundig wel gerechtvaardigd is, of dat hierdoor een te rooskleurig beeld is ontstaan. De VEB wijst erop dat OCI pas in 2026 een duidelijke bandbreedte van mogelijke verplichtingen presenteert, terwijl eerdere rapportages daar geen inzicht in gaven. De beleggersvereniging vraagt PwC expliciet waarom deze onzekerheid niet eerder zichtbaar is gemaakt, bijvoorbeeld via een toelichting of een contingent liability.
Eerdere jaarrekeningen
De plotselinge verschuiving in het beeld maakt dat de VEB kritische vragen heeft over eerdere jaarrekeningen. De beleggersvereniging wil weten of informatie die nu bekend is, feitelijk al eerder beschikbaar had kunnen zijn. En zo ja, of PwC dan niet had moeten aandringen op aanvullende toelichtingen of zelfs een andere waardering. In het verlengde daarvan stelt de beleggersvereniging een principiële vraag: geven de jaarrekeningen over 2023 en 2024, waarvoor PwC een goedkeurende verklaring afgaf, nog wel een getrouw beeld?
Voldoende kritisch?
De brief laat zien dat de VEB ook vragen heeft bij de kritische blik van de accountant. Zo wordt gevraagd of PwC signalen zag van mogelijke management bias, of van een kloof tussen het optimistische externe verhaal van OCI en de intern bekende risico’s. Ook wil de VEB weten wat PwC hierover heeft besproken met de auditcommissie en of er tekortkomingen of fouten zijn vastgesteld.
Al langer onrustig
De vragen aan PwC volgen op een eerdere brief aan het bestuur van OCI. Daarin vraagt de VEB onder meer naar de strategische koers, de kapitaalallocatie en de governance van het bedrijf. Het aan de Amsterdamse beurs genoteerde OCI kondigde vorig najaar aan dat het overgenomen zou worden door het Egyptische bouwbedrijf Orascom. De Ondernemingskamer heeft deze overname gepauzeerd, onder meer op verzoek van de VEB. Volgens de VEB zijn de voorwaarden van de transactie nadelig voor minderheidsaandeelhouders in OCI.
Timing
De timing van de brief aan de accountant is niet toevallig. PwC werkt nog aan de controle van de jaarcijfers over 2025. De VEB benadrukt dat ook als niet alle vragen direct beantwoord kunnen worden, de accountant deze punten moet meenemen in de afronding van de controle en daarover transparant moet communiceren richting aandeelhouders. De definitieve jaarcijfers worden begin april verwacht.
Bron: VEB
Geef een reactie