Winkelleegstand stijgt ondanks Corona nauwelijks

De winkelleegstand is in 2020 nauwelijks gedaald en in aantal vierkante meters vloeroppervlakte zelfs gedaald, constateert Locatus. De marktonderzoeker noemt dat opmerkelijk.

Winkelleegstand in 2019 en 2020

2019 was in Nederland het jaar waarin de leegstand het sterkst toenam in de afgelopen 15 jaar. Gezien de situatie in 2020 was volgens Locatus te verwachten dat de groei van de leegstand dit jaar alleen maar verder zou toenemen. Dat was echter niet het geval. In de eerste maanden van 2020 was in aantal panden nog wel een toename van de leegstand te zien, maar sinds maart is de stijging zeer beperkt. In winkelmeters is de leegstand zelfs gedaald van 8,1% van de winkelmeters begin dit jaar naar 7,6% nu. Ondanks langdurige sluitingen, sterk dalende bezoekersaantallen en een zeer grote toename van internetaankopen heeft de markt zich – in ieder geval qua leegstand – redelijk staande kunnen houden.

Verklaringen voor beperkte winkelleegstand

Daarvoor ziet Locatus een aantal verklaringen:

• Allereerst lijken de steunmaatregelen te werken.
  Veel ondernemers hebben gebruik gemaakt van de NOW-maatregelen, van het uitstellen van het betalen van belasting en soms ook van het later betalen van de huur. Dat uitstel brengt overigens wel een gevaar met zich mee, want dit geld moet uiteindelijk wel worden betaald. Een heel snel herstel lijkt in 2021 niet te verwachten, dus voor veel ondernemers kunnen deze uitgestelde kosten problematisch worden.
• Het derde kwartaal was in veel sectoren en in veel gebieden relatief goed.
  In de zomer was het aantal besmettingen redelijk beperkt en had iedereen weer redelijk wat bewegingsvrijheid in eigen land. Nederlanders vierden daarom massaal in eigen land vakantie. Geld dat in andere jaren in het buitenland werd uitgegeven kwam dit jaar in de Nederlandse economie terecht. De totale detailhandelsomzet groeide daardoor in het derde kwartaal met 9,2%. Deze groei vond grotendeels plaats online en in de dagelijkse sector. Regio’s die afhankelijk zijn van buitenlandse toeristen zoals Amsterdam-centrum profiteerden niet mee, maar toch heeft een deel van de retail hierdoor geen slechte zomer gehad. Sinds oktober is de situatie echter weer aanzienlijk verslechterd: in eerste instantie voor de horeca en sinds december voor nog heel veel andere sectoren. De omzetten voor niet-dagelijkse fysieke retail zullen dus in het vierde kwartaal slecht zijn geweest en ook het eerste kwartaal van 2021 lijkt dramatisch te verlopen.
• Ombouw naar niet-retail weer toegenomen.
  Nadat vorig jaar de ombouw van retailpanden naar een andere functie enigszins stagneerde is dat vorig jaar weer voortvarender opgepakt. De totale retailvoorraad is vorig jaar met bijna 1.400 panden afgenomen. De afname van de winkelmeters is met name te verklaren doordat de herontwikkeling van Hudson Bay panden opgeleverd is, met wonen in plaats van winkelen op de verdiepingen.

Bron: Locatus