NBA brengt trends onder young professionals in kaart

Voor de derde keer peilde de NBA wat er leeft onder jonge accountants. Nadat ruim zevenduizend young professionals in 2021 een enquête hadden ingevuld, volgden gesprekken met de doelgroep, NBA-bestuurders, de Young Audit Boards van accountantskantoren, de kwartiermakers en vele anderen. Het resultaat is een deze week verschenen rapport. Drie thema’s springen eruit: coronacrisis, duurzaamheid en ethiek, en cultuur en gedrag.

1. Coronacrisis

De coronacrisis leerde het vak hoe belangrijk fysiek contact met collega’s is. In het bijzonder bleek dit te gelden voor young professionals. Het werken op kantoor of samen op locatie zoals bij de klant beschouwen zij als cruciaal voor hun ontwikkeling, verbinding, gezelligheid en hun mentale gezondheid. NBA Young Profs onderstreept hoe belangrijk het is dat ervaren collega’s niet alleen maar moeten thuiswerken, want dan kunnen zij hun kennis minder goed overdragen aan jongere collega’s. Er moet naar een balans gezocht worden. Volgens NBA Young Profs moeten niet werknemers zelf bepalen hoe vaak en wanneer zij thuis willen werken, maar moet het kantoor dit bepalen aan de hand van de vraag: wat is de gewenste hoeveelheid dagen thuiswerken voor de organisatie of het samenwerkingsverband als geheel. Het antwoord op die vraag moet volgen uit gesprekken en het erkennen van de verschillende belangen.

2. Toename van de taken

Een fenomeen dat de afgelopen periode en zeker de komende periode een significante impact heeft op het accountantsberoep zijn recente ontwikkelingen in wet- en regelgeving (onder andere EU-taxonomie, SFDR en CSRD) op het gebied van duurzaamheidsverslaggeving. De young professionals willen deze belangrijke taken uitvoeren en zijn hiervoor geschikt. Hiervoor moeten echter nog wel aanzienlijke stappen worden genomen. Op dit moment valt waar te nemen dat de ontwikkelingen tot een enorme toename van het werk van de accountant leiden. Velen worden om- of bijgeschoold. NBA Young Profs maakt zich zorgen over de werkdruk als het gevolg hiervan, maar ook om de aantrekkelijkheid van de opleiding tot accountant.

3. Duurzaamheid

Het onderwerp duurzaamheid moet meer worden verwerkt in de opleiding tot accountant en ook in cursussen en trainingen voor afgestudeerde accountants. Simpelweg meer duurzaamheidsvakken geven in de bestaande opleiding vindt NBA Young Profs zeer onverstandig. De jonge accountants pleiten voor het omvormen van de opleiding, met een basisopleiding en vervolgens specialisaties. Niet stapelen maar specialiseren. NBA Young Profs concludeert dat accountantsorganisaties veel aandacht geven aan duurzaamheid, maar dat de in- vulling op de werkvloer nog ruimte voor verbetering bevat. De aanbeveling hierbij is om niet per organisatie of kantoor het wiel opnieuw uit te vinden, maar om meer met elkaar samen te werken. Elke organisatie staat immers voor dezelfde uitdaging en samen staan we sterker.

4. Ethiek, cultuur en gedrag

Ethiek, cultuur en gedrag vormen is een belangrijk thema in het accountantsberoep. In vergelijking met het voorgaande onderzoek zijn er verbeteringen waarneembaar. Young professionals zijn positief over de diversiteit op de werkvloer. Ook de angst die wordt ervaren voor reviews neemt af, maar is nog wel te veel aanwezig. Spanning voor reviews is gezond, maar angst heeft negatieve effecten op het werkplezier, de efficiëntie en de kwaliteit van werkzaamheden. Deze angst is het grootst voor reviews vanuit de NBA, SRA en AFM. Opvallend is dat veel geïnterviewden die deze angst ervaren, zelf nog nooit een review van bijvoorbeeld de AFM meemaakten. NBA Young Profs concludeert dat een aanzienlijk deel van deze angst het gevolg is van miscommunicatie. Het wordt toegejuicht dat de AFM in gesprek gaat over hun werkwijze en de focus in hun werk meer legt op het leren van fouten. NBA Young Profs roept daarnaast organisaties en openbare accountants op om proactief het gesprek met de AFM aan te gaan en bijvoorbeeld gebruik te maken van het testcenter van de AFM met betrekking tot het toepassen van nieuwe tools bij audits.

5. Persoonlijke ontwikkeling

Een ander belangrijk onderwerp is persoonlijke ontwikkeling. Een vereiste hiervoor is het ontvangen maar ook het geven van feedback. Over het algemeen ontvangen young professionals voldoende feedback. Tijdens busy season gebeurt dit minder, terwijl het dan misschien nog belangrijker is. Daarnaast is het minder vanzelfsprekend om feedback te geven aan de leidinggevende. Wij pleiten voor meer aandacht, kennis en middelen om feedback te geven en te ontvangen.

6. De up or out-gedachte

NBA Young Profs pleit voor een up or out- of sideway-cultuur. Steeds meer young professionals hebben niet per se de behoefte om partner of zelfs senior manager te worden, met name gezien de werkzaamheden en verantwoordelijkheden die bij deze functies horen. Je komt steeds verder van de werkvloer en krijgt leidinggevende taken. Dat is niet voor iedereen passend. Ook gezien de toenemende werkdruk en krapte op de arbeidsmarkt achten de jonge professionals het verstandig voor organisaties om meer zijwaartse doorstroommogelijkheden te creëren en gangbaarder te maken.

Download het rapport 2023030_nba_yp_onderzoek-2023.1.