Een medewerker die vanwege een burn-out uit de roulatie is, moet vaak maanden herstellen. Niet prettig voor de medewerker zelf, maar het brengt daarnaast flinke kosten voor de werkgever met zich mee. Uit het onderzoek Mentaal sterk aan het werk van The Mental Move, een organisatie die bedrijven helpt de mentale gezondheid van werknemers te verbeteren, blijkt dat ondernemingen die openheid over mentale gezondheid stimuleren, beter scoren op het gebied van verzuim. “Het is belangrijk individuele veerkracht, sociale steun en een veilige bedrijfscultuur waarin men elkaar op een positieve manier feedback geeft, te versterken”, legt Ruth de Heer, directeur en psycholoog bij The Mental Move uit. “Want als je lekker in je vel zit, ben je meer bevlogen, presteer je beter én heb je een betere buffer tegen stress. Terwijl als je gestrest bent je mentale gezondheid juist achteruitgaat. Ik leg dit ook wel eens uit aan de hand van de stoplichtmetafoor: bij groen presteer je als werknemer goed, bij oranje gaat het minder lekker en bij rood heb je serieuze mentale klachten.”
Mentaal gezondheidsplan
Hoe “roder” iemand zich voelt, hoe intensievere zorg er meestal nodig is en hoe langer iemand verzuimt. Daarom pleit De Heer voor een mentaal gezondheidsplan dat door de hele organisatie verweven zit: van medewerkerjourneys tot bilaterale overlegjes. “Op die manier laat je zien dat het oké is om het erover te hebben en normaliseer je mentaal welzijn. Dat je aan je ontwikkeling werkt door te sparren met een psycholoog mag wat mij betreft even normaal worden als naar de sportschool gaan. Maar dit kan dus wel alleen als het is verankerd in de strategische koers.”
Uitdaging
Die brede aanpak kan intern nog wel eens een uitdaging zijn. Want uit een ander onderzoek van The Mental Move blijkt dat HR-professionals geregeld tegen barrières aanlopen om zo’n plan goed te implementeren. De organisatie is bijvoorbeeld te druk of het bestuur ziet het onvoldoende als prioriteit. “Ook durven medewerkers hun klachten niet altijd aan te kaarten. Zeker bij bedrijven met een sterke afrekencultuur blijkt de drempel hoog. Het is belangrijk mentaal welzijn te normaliseren, maar de kans van slagen is wel het grootst als de bedrijfscultuur veilig genoeg is.” En dan is er nog de interne discussie over het budget. “Ik snap dat het soms koffiedik kijken is, maar verzuim kost een hoop geld. Terwijl uit een onderzoek van Deloitte blijkt dat je voor iedere euro die je uitgeeft aan een mentaal gezondheidsplan en betere preventie ongeveer tien euro aan verzuimkosten kunt besparen.”
Balans vinden
Bij Countus hebben ze aandacht voor mentaal welzijn. Anke Postma, hoofd HR bij Countus, legt uit dat het momenteel een groot thema is. “Werkgeluk en welzijn zijn belangrijker dan ooit, dat merkten we ook binnen onze organisatie. We willen ons graag focussen op inzetbaarheid om zo verzuim te voorkomen. Door het goede gesprek te voeren, kunnen we signalen tijdig oppikken en kunnen we passende interventies aanbieden.” Volgens haar gaat welzijn onder andere over een goede werk-privébalans en dit kan afhankelijk zijn van de levensfase waarin je zit. “Iemand die bijvoorbeeld net moeder is geworden en terugkomt tijdens een werkpiekmoment, kan het erg pittig krijgen. Het is helemaal niet vreemd als je dan uit balans raakt en daar even hulp bij krijgt.” Postma geeft aan dat hun inzetbaarheidsplan organisch mag groeien. “We nemen tijd voor deze ontwikkeling, zodat we samen een nieuwe route kunnen lopen. Ons verzuimcijfer is niet extreem hoog en zelfs onder het landelijk gemiddelde, maar als iemand langdurig uitvalt terwijl we dat hadden kunnen voorkomen, is dat gewoon een gemiste kans. Ik vind meer inzetten op preventie vooral een hoopvolle en liefdevolle manier. Het is fijn er zo samen in te staan.”
Mental Health Week
Bij De Jong & Laan zetten ze een jaar geleden een nieuwe koers op dit vlak in. “We merkten dat leidinggevenden vaak druk zijn en soms moeten wennen aan een nieuwe, jongere generatie die dingen net even anders doet”, vertelt Danine Gerritsen, HR-adviseur verzuim en vitaliteit. “Ook doen accountants regelmatig een studie naast hun werk en zeker met soms nog een gezinsleven erbij, geeft dat een enorme mental load. We vonden het heel belangrijk meer in te zetten op preventie om uitval te voorkomen.” Zo bieden ze medewerkers die het nodig hebben passende zorg, kan iedereen op het intranet zien welke coaches hiervoor beschikbaar zijn en organiseert iedere vestiging een eigen activiteit tijdens de Mental Health Week. “Het is mooi om te zien als leidinggevenden tijdens de activiteiten meedoen. Medewerkers zien daarmee dat het binnen de organisatie belangrijk genoeg is en zijn daardoor minder terughoudend om aan de bel te trekken.” Want ook Gerritsen zag dat vooral jonge medewerkers het lastig vonden om bij die leidinggevende aan te kloppen. “Vaak vergelijken jonge mensen zich met anderen en vinden ze dat ze falen als het hun niet lukt alle ballen hoog te houden. Maar ze falen niet, ze zijn gewoon even uit balans.” Ze merkt nu, na een jaar, dat hun nieuwe koers voorzichtig zijn vruchten begint af te werpen. “Ik merk heel duidelijk dat ik in het tweede deel van het jaar meer bezig ben geweest met preventiegesprekken dan verzuimgesprekken en dat leidinggevenden scherper zijn op signalen bij medewerkers. Ook verzuimen medewerkers een stuk minder lang. We zijn er misschien nog niet helemaal, maar dit is een prachtig begin.”
Tekst: Claudia Pietryga
Deze bijdrage komt uit de AV-Top 50. Dit magazine is verschenen in december 2024. Zie: https://www.accountancyvanmorgen.nl/kennisdoc/av3-2024-av-top-50-2024/
Psychische klachten worden misbruikt door werknemers.
Maar na 2 jaar ZW ben je voor de rest van je leven afgeschreven, niemand zal je nog in dienst nemen.