Dit maakt het soms lastig tot overeenstemming te komen, bijvoorbeeld bij een uittreding. Het is daarom cruciaal te begrijpen hoe vraag en aanbod op de overnamemarkt werkt en welke aspecten hierbij van belang zijn. Peter van Mierlo, werkzaam bij Full Finance, is een expert op het gebied van bedrijfswaardering en helpt accountantskantoren en mkb-bedrijven een marktconforme prijs vast te stellen voor fusies en overnames. Dit artikel bespreekt de waardering van accountants- en administratiekantoren.
Er zijn verschillende redenen voor het uitvoeren van een waardering. Uiteraard bij koop of verkoop, maar bij accountantskantoren ook als er een vennoot toetreedt of uittreedt. Partijen hebben dan behoefte aan inzicht in de prijs die ze kunnen realiseren als het kantoor daadwerkelijk de markt op gaat. Bij toe- en uittreding vormt die prijs een basis voor het onderhandelingsproces.
Welke waarderingsmethodiek
Er zijn verschillende methodes om een onderneming te waarderen. Theoretisch is de Discounted CashFlow-methode (DCF-methode) het best. Toch wordt die niet veel toegepast bij de waardering van een accountantskantoor. Belangrijkste reden hiervoor is dat accountantskantoren van oudsher over het algemeen werden gedreven vanuit een maatschap. Bij een overdracht wordt dan niet gesproken over de prijs van de aandelen, maar over de prijs van de goodwill. Het gaat dan immers om een activatransactie in plaats van een aandelentransactie. Om de prijs van de goodwill in een activatransactie te bepalen, is de DCF-methode minder goed toe te passen. Om die reden werd de waarde van goodwill bepaald op basis van het genormaliseerde resultaat (voor belastingen) en een factor (de overwinstmethode). Daarbij werd de uitkomst dan ook veelal uitgedrukt in een percentage van de omzet. Het percentage van de omzet is een eigen leven gaan leiden. In sommige maatschapscontracten stond dat bij een uit- of toetreding de goodwill x% van de omzet bedraagt.
Gelukkig zien we dat tegenwoordig niet zo vaak meer. Uiteindelijk zijn de resultaten en het risico op het moment van een overdracht bepalend en dan kan er geen sprake zijn van een vast percentage. Hoewel de tijden zijn veranderd en accountantskantoren steeds vaker worden geëxploiteerd vanuit een besloten vennootschap, zien we dat partijen graag willen weten wat de goodwill uitgedrukt in een percentage van de omzet is, zodra er een prijs voor de aandelen is bepaald. Dus ook als bijvoorbeeld een EBITDA-multiple wordt gebruikt voor de waardering van een accountantskantoor, wordt er veelal teruggerekend naar de bruto goodwill op basis van een activatransactie.
Waarde van een kantoor
Of je nu de overwinstmethode of de EBITDA-multiple gebruikt, in beide gevallen bepalen kwantitatieve en kwalitatieve factoren de waarde. Bij kwantitatieve factoren gaat het niet alleen om de omzet en het resultaat, maar zijn ook de productiviteit van de medewerkers en het management van belang, evenals het afboekingspercentage en de gehanteerde tarieven. Per saldo wordt er gekeken naar de hoogte van de personeelskosten (inclusief de managementkosten), uitgedrukt in een percentage van de omzet. Dit kan worden vergeleken met een benchmark.
Bij kwalitatieve factoren kun je denken aan de samenstelling van de klantenportefeuille (branches, omvang) en de kwaliteit van de organisatie (opleidingsniveau personeel en management, niveau van de automatisering, kwaliteit en bevindingen bij toetsingen etcetera).
Ten slotte bepaalt het sentiment in de markt de hoogte van de factor. Een kantoor kan prima resultaten hebben waarbij de kwaliteit van de organisatie tiptop op orde is, maar als er weinig tot geen kopers zijn die erin zijn geïnteresseerd hun portefeuille uit te breiden, dan kan de verkoop toch lastig worden en zal de verkoper water bij de wijn moeten doen. Per saldo bepalen deze elementen de factor waarmee de genormaliseerde overwinst wordt vermenigvuldigd om tot de waarde van de goodwill te komen.
Conclusie
De waardering van een accountantskantoor is een proces dat verdergaat dan alleen de financiële cijfers. Het is een combinatie van kwalitatieve en kwantitatieve factoren die samen de uiteindelijke waarde bepalen. Een externe deskundige kan helpen een realistische prijs te bepalen die recht doet aan de context van de situatie.
Tekst: Peter van Mierlo
Peter van Mierlo RA RV is werkzaam bij Full Finance. Hij voert waarderingen uit voor accountantskantoren en mkb-bedrijven in opdracht van accountantskantoren. Voor de waarderingen van accountantskantoren werkt hij samen met zijn collega Arjen Schutte MSc, procesbegeleider bij aan- en verkooptrajecten. Collega ir. Tonny Dirkx treedt op in het voortraject van toetredingen of aan- of verkooptrajecten en kan bemiddelen in conflictsituaties.
Deze bijdrage komt uit het AV-magazine met als thema Fusies en overnames. Dit magazine is verschenen in april 2025. Zie https://www.accountancyvanmorgen.nl/kennisdoc/av-1-2025-fusies-en-overnames/
Geef een reactie