Het aantal bedrijven dat zijn belastingstrategie publiek maakt, is gedaald van 93% naar 89%. Voor het eerst sinds de start in 2015 daalde de gemiddelde score voor belastingtransparantie (van 49% in 2024 naar 44% in 2025). Tegelijkertijd toont de benchmark aan dat structurele verbeteringen van de afgelopen jaren beklijven, en dat goed belastingbestuur inmiddels stevig is verankerd in het ESG-beleid van vele toonaangevende bedrijven. Die cijfers lijken niet wereldschokkend. Toch vindt de VBDO het een zorgwekkende trend: blijkbaar zien bedrijven hun fiscale beleid in hun duurzaamheidsrapportages (CSRD) vaak niet als ‘materieel’ genoeg om erover te rapporteren.
De benchmark, die 116 beursgenoteerde bedrijven onder de loep neemt, duidt op een kloof die zich verbreedt. Sommige bedrijven scoren hoger dan voorheen. Tegelijkertijd zakken andere compleet door het ijs. Het is alsof de klas in tweeën wordt gesplitst: aan de ene kant de bollebozen, aan de andere kant de toekomstige zittenblijvers.
Nederland
Terwijl veel Europese landen een neergang laten zien, zijn de Nederlandse bedrijven het beste jongetje van de klas. De 51 Nederlandse bedrijven die meededen aan het onderzoek, zijn met een gemiddelde score van 54% van het maximaal aantal punten de onbetwiste Europese koploper. Spanje volgt met 51%, en Italië zakt naar 48%. Vorig jaar behoorden Nederland, Spanje en Italië met zijn drieën tot de kopgroep, maar Spanje en Italië hebben duidelijk moeten lossen. Nederland schakelde slechts een twee tandjes terug (van een 56 naar een 54%-score). Italië gaf 12 procentpunten prijs, Frankrijk 9.
Negen Nederlandse bedrijven (=17%) scoren onder de minimale drempel van 25%. Maar de successen zijn groter. Philips staat wederom met 43 punten bovenaan, samen met Enel en Repsol, en krijgt lof voor de manier waarop het bedrijf belasting naadloos integreren in hun ESG- en duurzaamheidsverslaggeving. Opvallend is de sprong van ArcelorMittal (Nederland), dat 22 punten stijgt. Ook ASM International wordt genoemd als een positieve stijger.
Vooral de Nederlandse financiële en technologiesectoren doen het goed. Sterker nog, de Nederlandse tech-sector is de enige sector die zijn score licht verbeterde (van 61% naar 62%). Als het aankomt op interne controle en monitoring van belastingrisico’s, lijken de Nederlandse bedrijven het beste te presteren.
Strengere regels
De algemene daling heeft niet alleen te maken met onwil, maar ook met strengere criteria van de benchmark. De lat ligt hoger. Waar je eerst nog kon volstaan met zeggen wat je doet (“tell you”), moet je nu echt laten zien wat je doet (“show you”) en dat met recente voorbeelden (vanaf 2022) onderbouwen.
Met name bij lastige onderwerpen zoals het naleven van de “geest van de wet” en het aantonen van effectieve betrokkenheid van stakeholders bij het belastingbeleid, liepen veel bedrijven vast. Ze hebben wel een beleid op papier, maar ze kunnen nauwelijks aantonen hoe ze dit beleid in de praktijk brengen. De Nederlandse bedrijven doen het op deze punten trouwens iets beter dan de rest van Europa, maar ook in ons land is nog veel werk aan de winkel.
Einde
Met deze publicatie komt er een einde aan elf jaar Tax Transparency Benchmark. Sinds de start in 2015 is het aandeel bedrijven dat publiekelijk een belastingstrategie deelt gestegen van 45% naar 89%. Ook is de kwaliteit van rapportages sterk toegenomen, met betere risicoanalyses, duidelijkere governance-structuren en aandacht voor stakeholderdialoog.
Download hier het rapport.
Geef een reactie