De vertraging komt door de wettelijk voorgeschreven voorhangprocedure. De Tweede en Eerste Kamer krijgen eerst de gelegenheid zich uit te spreken over het ontwerpbesluit. Pas vier weken nadat het besluit aan beide Kamers is overgelegd, kan het voor advies worden voorgelegd aan de Afdeling advisering van de Raad van State. Volgens Heinen, die eerder dit jaar nog een toezegging deed dat hij er alles aan zou doen om de Wijzigingswet op 1 juli 2026 door te laten gaan, blijft daardoor onvoldoende tijd over om de eerder beoogde invoeringsdatum te halen.
Daarmee schuift de invoering van de wetgeving opnieuw op. Accountancy Vanmorgen schreef eerder al over de internetconsultatie van het wijzigingsbesluit en over de verdere behandeling van de Wijzigingswet accountancysector. Ook de AFM ging recent nog uit van inwerkingtreding per 1 juli 2026. Die datum is volgens Heinen nu niet langer haalbaar.
Kwaliteitsverantwoordelijkheid accountantsorganisaties
Het wijzigingsbesluit werkt onderdelen uit van de Wijzigingswet accountancysector. Die wet moet de kwaliteit van wettelijke controles verhogen. Een belangrijk onderdeel is de verduidelijking van de medeverantwoordelijkheid van accountantsorganisaties voor de kwaliteit van die controles.
Daarvoor wordt in het Besluit toezicht accountantsorganisaties een nieuw artikel 8b ingevoegd. Daarin staat dat de kwaliteitsborging van de wettelijke controle er ten minste toe moet leiden dat de externe accountant:
- de controle voorbereidt en uitvoert met een professioneel-kritische instelling;
- professionele oordeelsvorming toepast;
- en de accountantsverklaring onderbouwt met voldoende en geschikte controle-informatie.
Volgens de toelichting moet dit de AFM meer richting geven bij toezicht en handhaving. Overtreding van deze norm wordt ingedeeld in de tweede boetecategorie. In de toelichting wordt daarbij verwezen naar een boetebedrag van in beginsel €500.000.
Kritiek uit consultatie
Het ontwerpbesluit lag van 24 november tot en met 21 december 2025 ter consultatie. Daarbij kwamen elf reacties binnen van onder meer de AFM, NBA, SRA, Eumedion, VEB, VNO-NCW, MKB-Nederland en verschillende grote accountantskantoren.
NBA, SRA en accountantskantoren noemen de nieuwe bepaling volgens de toelichting onduidelijk, disproportioneel of overbodig. Zij vrezen dat te veel verantwoordelijkheid bij de accountantsorganisatie wordt gelegd voor fouten van individuele accountants. De AFM noemt de concretisering juist wenselijk, mits de toelichting goed aansluit op het doel van het kwaliteitsstelsel.
De consultatiereacties hebben niet geleid tot aanpassing van de tekst van artikel 8b. Wel is de toelichting aangepast naar aanleiding van opmerkingen van de AFM.
Ook wijzigingen rond oob-status en zorg
Het wijzigingsbesluit bevat daarnaast verschillende maatregelen die de regeldruk moeten verminderen. Zo verliezen de Koninklijke Bibliotheek en de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen hun status als organisatie van openbaar belang (oob). De wettelijke controle blijft voor beide instellingen wel bestaan.
Ook worden wijzigingen doorgevoerd in de zorgsector. Voor uitvoerders van de Wet langdurige zorg vervalt de verplichting tot een externe accountantscontrole. Daarnaast vervalt de kwalificatie van de jaarrekeningcontrole van abortusklinieken als wettelijke controle. Tegelijk wordt de controle van het Zorgverzekeringsfonds juist toegevoegd als wettelijke controle.
Als de verdere procedure volgens de nieuwe planning verloopt, treden de Wijzigingswet accountancysector, het Wijzigingsbesluit accountancysector en de bijbehorende ministeriële regeling naar verwachting op 1 januari 2027 in werking.
Geef een reactie