Een accountantskantoor, een fiscalist, een klant, zijn erfgename en een emigratie naar Bulgarije. De rechter boog zich over de vraag of er een verkeerd fiscaal advies was gegeven.
Een fiscalist die bij een accountantskantoor in Heemstede werkt, adviseerde in de jaren negentig een klant bij diens aangifte inkomstenbelasting. In 2008 ging de man met pensioen en twee jaar later emigreerde hij met zijn vrouw en twee kinderen naar Bulgarije. Toen hij daar overleed, remigreerde zijn weduwe met de minderjarige kinderen terug naar Nederland. De man was toen hij overleed niet verzekerd voor de Algemene nabestaanden wet zodat zijn vrouw, terug in Nederland, geen recht had op een Anw-uitkering van de Sociale Verzekeringsbank.
De weduwe vond dat dit zowel de fiscalist als zijn werkgever, het accountantskantoor, te verwijten valt. Ze zouden verkeerd geadviseerd hebben bij de emigratie naar Bulgarije, waardoor haar overleden man geen vrijwillige nabestaandenverzekering had afgesloten. Ze eiste van kantoor en fiscalist een schadevergoeding.
Accountantskantoor geen partij
De rechter oordeelde eerst dat het accountantskantoor geen partij is in deze zaak. Het kantoor was pas in 2015 opgericht en toen was de man al gestorven. De overleden klant was indertijd een overeenkomst aangegaan met iemand bij wie de fiscalist toen in dienst was. De fiscalist op zijn beurt had betoogd dat het Nederlandse recht niet op de zaak van toepassing was maar het Bulgaarse recht en dat de vrouw onder het Bulgaarse recht geen erfgename van de overleden klant was. De rechter oordeelde dat de fiscalist deze stelling op geen enkele wijze had onderbouwd.
ANW-uitkering
De vrouw van de overleden klant vond dat de fiscalist haar man rondom de emigratie naar Bulgarije onjuist had geadviseerd over het afdragen van SVB-premies. Daardoor liep zij nu een nabestaandenuitkering mis. Maar de rechter vond niet aangetoond dat de overleden man zich inderdaad uitgebreid had willen laten adviseren. Hij had alleen wat vragen over zijn pensioen gesteld aan de fiscalist. Die kon op basis van aantekeningen van telefoongesprekken bovendien hard maken dat hij wel degelijk met de klant had gesproken over ANW-premieafdracht.
Wat is een inwoner?
Bleef over het verwijt dat de fiscalist verkeerd had geadviseerd bij de belastingaangifte na de verhuizing naar Bulgarije. Volgens de vrouw had hij vermindering moeten claimen ter voorkoming van dubbele belastingheffing in Nederland en Bulgarije. Omdat dit voor de jaren 2011 en 2012 niet meer door de belastingdienst kon worden teruggedraaid, leed de vrouw naar eigen zeggen financiële schade. De rechtbank constateerde dat partijen van mening verschilden over de interpretatie van het begrip ‘Inwoner’ in het Verdrag tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek Bulgarije tot het vermijden van dubbele belasting en het voorkomen van het ontgaan van belasting met betrekking tot belastingen naar het inkomen. Volgens de weduwe diende het begrip zo te worden uitgelegd dat haar overleden man als inwoner van Bulgarije kwalificeerde, zodat Bulgarije heffingsbevoegd was over de pensioenuitkering en Nederland niet. De fiscalist was van mening dat de man niet kwalificeerde als ‘Inwoner’, omdat hij niet de Bulgaarse nationaliteit had.
Uit de onderbouwing van beide partijen leidde de rechtbank af dat er twee zienswijzen mogelijk zijn. De rechtbank vond dat een redelijk handelend belastingadviseur niet verkeerd adviseert wanneer hij één van die zienswijzen beredeneerd heeft gevolgd. De claim van de weduwe werd afgewezen.
Lees hier de uitspraak.
Hebben fiscalisten dan het verkeerde beroep gekozen? Hebben ze geen glazen bol, zoals een accountant, waarin ze de toekomst kunnen zien? Althans: die indruk krijg je wel als
je de uitingen van de vakbroeders en opleiders mag geloven.
In hoeverre heeft een fiscalist kennis van het IPR (Internationaal Privaat Recht) is hier de vraag die beantwoord had moeten worden. M.i. had de fiscalist een advies moeten inwinnen bij een IPR deskundig jurist of het IPR instituut, het IJI of het T.M.C. Asser Instituut in Den Haag. Dit is een gebied vol met valkuilen, want hoe zit het straks met het erfrecht van de weduwe of de kinderen. Een zeer onbevredigende uitspraak die m.i. een vervolg dient te krijgen.