Een accountant die in zijn vrije tijd handelt als penningmeester van een vereniging van eigenaren (VvE) valt ook in die hoedanigheid onder het tuchtrecht, oordeelt de Accountantskamer. Dat kost een RA een doorhaling van een maand; hij deed als penningmeester van de VvE bijna alles mis.
De RA was sinds 2004 penningmeester en secretaris van een Vereniging van eigenaren van een appartementengebouw, waarin zowel woningen als commerciële ruimtes zijn gevestigd. Bij dat gebouw zijn nog twee andere (deel-)VvE’s betrokken: die van de eigenaren van de commerciële ruimten en die van de eigenaren-bewoners. Die hebben elk geen eigen bestuur.
Een paar koopt in 2018 een appartement in het gebouw. Ze betalen ruim € 8.000 als aandeel in het reservefonds van de bewoners-VvE en maandelijks maken ze € 234 aan servicekosten over. Eind 2019 ontdekken ze dat de bewoners-VvE niet staat ingeschreven in het handelsregister; dat is alleen het geval voor de hoofd-VvE. Zij willen weten hoe het eigenlijk zit met de stemverhoudingen binnen de VvE’s en willen ook inzage in de administratie van de VvE. Maar de RA heeft geen zin om die informatie te sturen: geen tijd, laat hij weten. Hij is ook geïrriteerd omdat het paar de vragen heeft gesteld via zijn werk-mailadres.
Drie VvE’s, één rammelende administratie
Het paar stelt vervolgens de hoofd-VvE aansprakelijk voor de in hun ogen te hoge kosten die ze hebben betaald; de servicekosten betalen ze inmiddels niet meer. Die vordering wordt eind 2021 door de rechter afgewezen. De klagers wenden zich ook tot de Accountantskamer. De RA heeft namelijk ten onrechte één administratie gevoerd voor de drie VvE’s en een misleidende voorstelling gegeven van de toestand van het reservefonds waar de bewoners in gestort hebben, betogen ze onder (veel) meer. Hij heeft ook ten onrechte servicekosten geïnd, en die kosten zijn ook nog eens verkeerd berekend.
Penningmeesterschap ook professionele dienst
De RA komt niet opdagen bij de zitting; hij verwijst naar quarantaineregels, zonder nadere toelichting. Zijn bezwaar is dat de tuchtklacht niet ontvankelijk is omdat het gaat om een privé-activiteit. Maar daar is de tuchtrechter het niet mee eens. ‘Artikel 1 van de VGBA bepaalt dat onder een professionele dienst wordt verstaan: werkzaamheden waarvoor vakbekwaamheid als accountant wordt of kan worden aangewend.’ En daarvan is sprake bij RA’s activiteiten als bestuurder, waaronder penningmeester, van de hoofd-VvE.
In die hoedanigheid heeft de RA veel steken laten vallen, oordeelt de Accountantskamer. Hij had ten eerste drie afzonderlijke administraties moeten voeren voor de VvE’s. Hij heeft aan de kopers niet verteld dat de servicekosten die zij betaalden, niet alleen de servicekosten waren voor de VvE waar zij lid van waren. Hij heeft dan ook ten onrechte servicekosten geïnd voor de hoofd-VvE. Bij de notaris heeft de RA ten tijde van de woningaankoop bovendien niet duidelijk gemaakt dat het bedrag aan reserveringen opgenomen in de door hem toegezonden jaarrekening 2017 niet de VvE van de woningeigenaren betrof.
De RA is onder meer ook de fout in gegaan met het uitdelen van stem- en spreekrecht: de leden van de twee sub-VvE’s hebben die rechten gekregen van de vergadering van de eigenaren van de hoofd-VvE, terwijl zij daar zijn geen lid van zijn. De servicekosten zijn per lid verkeerd berekend, omdat alleen rekening is gehouden met de appartementen, maar niet met de bergingen en parkeerplaatsen. Daardoor heeft de grooteigenaar van het commercieel onroerend goed geprofiteerd van een te laag berekende bijdrage. Ook andere klachten, zoals over het te laat deponeren van de jaarrekening en het niet verstrekken van informatie, worden gegrond verklaard.
Geen inzicht in handelen
De Accountantskamer legt de RA een doorhaling voor de duur van een maand op. ‘Daarbij is in aanmerking genomen dat betrokkene bij de door hem als bestuurslid van een VvE verrichte werkzaamheden in meerdere opzichten gehandeld heeft in strijd met de fundamentele beginselen van vakbekwaamheid en zorgvuldigheid en van professionaliteit. Ook is meegewogen dat betrokkene, aan wie eerder de maatregel van waarschuwing is opgelegd, geen inzicht in zijn handelen heeft getoond.’ Daartoe vermeldt de tuchtrechter nog een opmerking uit het verweerschrift, waarin de RA spreekt over ‘onnodige tijdsverspilling’. ‘De Accountantskamer is van oordeel dat uit dit citaat blijkt dat betrokkene zich, ondanks de eerder aan hem opgelegde maatregel, er nog altijd onvoldoende van bewust is dat voor hem, als accountant, gedrags- en beroepsregels gelden en dat hij zich, wanneer geklaagd wordt over schending hiervan, toetsbaar dient op te stellen. De Accountantskamer rekent het betrokkene tevens aan dat hij zich voorafgaand aan de zitting onbereikbaar heeft gehouden.’
Uitspraak Accountantskamer, 21/2138 Wtra AK
Als ik, als goedwillend, onbekwaam en niet nozel, lid van een vereniging word geroepen tot het controleren van het financiële verslag van de penningmeester, of te wel lid ben van de (hopelijk nu vroegere) kascontrolecommissie, en er q.q.q wat van durf te vinden is het terecht dat elke RA roept: da kan nie. (lokale tekst) Ik heb geen opleiding om dat te doen. Zo is het ook met de RA die zijn handen brandt aan het voeren van een boekhouding. Dat kan ook niet goedgaan. Gelukkig bevestigt ook hier de uitzondering de regel.