De Auditdienst Rijk (ADR) heeft de reviews in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) uitgevoerd. Politieke partijen moeten jaarlijks een financiële verantwoording afleggen over het voorgaande kalenderjaar. Die verantwoording moet vergezeld gaan van een schriftelijke verklaring van een accountant, die onderzoekt of het financieel verslag en de overzichten van de partij voldoen aan de in de Wet financiering politieke partijen (Wfpp) en de Regeling financiering politieke partijen (Rfpp) gestelde voorschriften.
Een dossier voldeed niet
De reviews, doorgaans bij drie tot vier partijen, moeten duidelijk maken of de accountant de controle heeft uitgevoerd conform de wettelijke voorschriften. Over 2022 zijn drie dossiers bekeken, waarvan er één niet toereikend was. De auditdienst deed twee constateringen: vanwege het ontbreken van een activiteitenverslag is de verenigbaar met het financieel verslag niet vastgesteld en in de controleverklaring is aangegeven dat het activiteitenverslag verenigbaar is met het financieel verslag, terwijl het activiteitenverslag niet in de controle is betrokken.
De initiële controleverklaring, zoals opgenomen in het controledossier, bevat geen passage over de verenigbaarheid van activiteitenverslag met het financieel verslag; een verzoek van het ministerie van BZK het standaardmodel van de controleverklaring te hanteren, heeft geleid tot het na afsluiten van het controledossier afgeven van een aangepaste controleverklaring waarin de passage ten onrechte wel is opgenomen.
Minister Rijkaart ziet geen reden voor een vervolgactie omdat het activiteitenverslag uiteindelijk is betrokken bij de controle en de verenigbaarheid van het activiteitenverslag met het financieel verslag is
getoetst.
Aanbevelingen al opgevolgd
De ADR doet aanbevelingen over mogelijke verbeteringen in de wet- en regelgeving. Ten eerste is er behoefte aan een verantwoordings- en controleprotocol om de bestaande onduidelijkheid over de gewenste weergave van het financieel verslag en de omvang en diepgang van de accountantscontrole weg te nemen. Ten tweede is het niet duidelijk aan welke eisen het activiteitenverslag moet voldoen en tot slot bevat het standaardmodel voor de controleverklaring geen expliciete passage over de rechtmatigheid van de subsidiebesteding.
“Het is niet voor het eerst dat de ADR mij wijst op bovenstaande punten”, aldus Rijkaart. “Naar aanleiding van eerdere adviezen van zowel de ADR als de Commissie toezicht financiën politieke partijen (Ctfpp) heb ik een accountantsprotocol opgesteld. Het accountantsprotocol geeft duidelijkheid over de reikwijdte, aard en diepgang van het accountantsonderzoek. Ook bevat het protocol formats voor het financieel verslag en het activiteitenverslag, zodat duidelijk is aan welke eisen de verslagen moeten voldoen. In het protocol staat ook expliciet beschreven dat de accountant een oordeel moet geven over de rechtmatigheid van de besteding van de subsidie. Daarmee zijn de aanbevelingen reeds opgevolgd.”
Het accountantsprotocol is op 1 april 2025 in werking getreden en is voor het eerst van toepassing geweest op de verantwoording over 2024. Het protocol leidde wel op enkele punten tot verwarring. Rijkaart gaat politieke partijen daar in aanloop naar de verantwoording over 2025 uitgebreid over informeren.


Geef een reactie