Pensioenfondsen moeten hun compliancefunctie steviger positioneren in aanloop naar het nieuwe pensioenstelsel, dat vanaf januari 2028 ingaat, zo staat beschreven in het verkennende onderzoek van de AFM. Hieruit zou blijken dat de besluitvorming door die overgang complexer wordt en het belang van transparantie toeneemt. Alleen toetsen of aan wet- en regelgeving is voldaan, is niet meer voldoende. Fondsen moeten daarbij veel meer kijken naar ‘de bedoeling achter regels’ en ‘de impact van keuzes op deelnemers’.
Verschillen in compliance-inrichting
Uit het onderzoek blijkt dat pensioenfondsen hun compliancefunctie bovendien verschillend hebben ingericht. Sommige fondsen werken met een interne compliance officer, andere besteden de functie extern uit of kiezen voor een combinatie. Ook de rol van compliance binnen de organisatie loopt uiteen. Bij sommige fondsen is de functie zichtbaar betrokken bij bestuursvergaderingen en besluitvorming, terwijl zij ergens anders vooral formeel lijkt ingevuld.
Volgens de AFM maakt die inrichting in de praktijk verschil. Fondsen die compliance vroegtijdig betrekken, signaleren risico’s sneller en wegen die beter mee in hun besluitvorming. De toezichthouder zag voorbeelden van fondsen waar compliance een actieve rol speelt in een signaleringscyclus, wetgevingskalender of compliancejaarplan. Ook zijn er fondsen waar compliance al bij voorgenomen besluiten aan tafel zit, in plaats van pas achteraf te toetsen. Dat maakt het mogelijk om eerder vragen te stellen over risico’s voor deelnemers en over de onderbouwing van keuzes.
Compliancefunctie niet wettelijk verplicht
De AFM benadrukt daarnaast het belang van een onafhankelijke positie. Heldere afspraken tussen compliance, juridische zaken en risicomanagement helpen om blinde vlekken te voorkomen, zeker wanneer processen deels zijn uitbesteed. Ook rechtstreekse rapportage aan het bestuur en onbelemmerde toegang tot relevante informatie zijn volgens de toezichthouder belangrijke voorwaarden voor een goed functionerende compliancefunctie.
Opvallend is dat een formele compliancefunctie voor pensioenfondsen niet wettelijk verplicht is. Toch ziet de AFM in de praktijk duidelijke meerwaarde wanneer fondsen deze functie ‘voldoende gewicht’ geven. Er is geen vaste blauwdruk, maar fondsen die compliance serieus positioneren, profiteren volgens de toezichthouder van betere signalering en een sterkere bescherming van deelnemersbelangen.
Geef een reactie