Fiscale stimulering van elektrische auto’s blijft ondanks de versoberingen in 2019 en 2020 een relatief duur instrument om CO2-uitstoot te verminderen, constateert de Algemene Rekenkamer. De rekenkamer beveelt daarom aan om te bekijken of het nog wel wenselijk is om de huidige fiscale stimulering van elektrische auto’s voort te zetten.
De belastingderving per bespaarde ton CO2 is in 2019 en 2020 fors lager dan in 2018 door de versoberingen van de fiscale voordelen. Maar de bedragen liggen nog steeds ruim boven het niveau van bijvoorbeeld de prijs van CO2-emissierechten (€ 23 per ton CO2). Ook vergeleken met het maximale subsidiebedrag van € 300 per vermeden ton CO2 dat de minister van Economische Zaken en Klimaat in 2020 hanteert voor SDE++ projecten, blijft sprake van relatief hoge bedragen.
Aanbevelingen fiscale voordelen elektrische auto’s
De Algemene Rekenkamer beveelt de staatssecretaris van Financiën aan om te bezien of voortzetting van fiscale instrumenten voor elektrische personenauto’s wenselijk is. Als het beleid wordt voortgezet, is het raadzaam om een norm vast te stellen voor de belastingderving per vermeden ton CO2 en ook rekening te houden met de huidige disbalans tussen ondernemers en particulieren. Nu genieten vooral zakelijke rijders van de belastingvoordelen voor nul-emissieauto’s. Het verschil met particuliere autobezitters is wel kleiner geworden na de fiscale versoberingen in 2019 en 2020.
Verbreding van beleidsdoelstellingen
In reactie op deze aanbevelingen geeft de staatssecretaris aan dat stimulering van elektrische auto’s ook gericht is op andere doelen dan luchtkwaliteit en klimaat zoals innovatie, verminderde afhankelijkheid van fossiele brandstoffen en minder geluidsoverlast. De Algemene Rekenkamer merkt daarbij op dat het zicht op de effectiviteit van beleid wordt bemoeilijkt als de beleidsdoelstellingen in de loop der tijd worden uitgebreid of bijgesteld. De staatssecretaris reageert daarnaast niet expliciet op de aanbeveling om te bezien of het wenselijk is om de fiscale stimulering van nul-emissieauto‘s voort te zetten.
Geen prikkels voor schonere bestelauto’s
Uit het onderzoek van de Algemene Rekenkamer blijkt ook dat veel geld gemoeid is met fiscale voordelen voor bestelauto’s. Het gaat dan vooral om bestelauto’s van ondernemers. De totale belastingderving (BPM en Motorrijtuigenbelasting) bedroeg in 2019 ruim € 1,7 miljard. Bestelauto’s rijden meestal op diesel en zijn verantwoordelijk voor een substantieel deel van de totale uitstoot van CO2, stikstofoxiden en fijnstof door het wegverkeer. De huidige bijzondere fiscale regelingen voor bestelauto’s dragen niet bij aan luchtkwaliteits- en klimaatdoelen van de autobelastingen.
De Algemene Rekenkamer beveelt de staatssecretaris van Financiën aan de begrote derving aan BPM-inkomsten van bestelauto’s in de Miljoenennota op te nemen en geeft in overweging om de bijzondere regelingen voor bestelauto’s te herzien met als doel fiscale prikkels te introduceren die stimuleren om te kiezen voor modellen met een lagere uitstoot van schadelijke uitlaatgassen. De staatssecretaris neemt deze aanbevelingen van de Rekenkamer over.
Rapport Autobelastingen als beleidsinstrument (pdf)
Bron: Algemene Rekenkamer
________________________________________________________________________________________________________________________________
Eerst was er de gunstige – lees lage – bijtelling van 4 procent voor privégebruik. Die is inmiddels als verhoogd naar 8 procent voor elektrische auto’s die nu worden gekocht.
In 2020 kan een particulier nu ook vier mille netto vergoeding krijgen bij de aankoop van zo’n auto. €4.000 subsidie is veel geld en maakt de keuze wat makkelijker, maar de vraag is wie gaat die vele vier duizenden euro’s subsidie straks indirect financieren/betalen.