Dat blijkt uit antwoorden op Kamervragen van VVD-Kamerlid Van Eijk over de Panama Papers en de Nederlandse trustsector aan de Ministers van Financiën en van Justitie en Veiligheid. De vragen volgden op berichtgeving in het FD over de sector.
Volgens het kabinet kan trustdienstverlening een legitieme functie vervullen voor internationale bedrijven die in Nederland actief willen zijn. Tegelijk wijst het kabinet op de risico’s die met de sector samenhangen. In het verleden zijn er signalen geweest van misbruik van trustdienstverlening om geldstromen te verhullen, belasting te ontwijken of belastingfraude te plegen. Ook de Nationale Risicoanalyse Witwassen wijst op witwasrisico’s bij trustdienstverlening.
Opknippen van diensten
De signalen die DNB ontvangt over mogelijke illegale trustdienstverlening gaan volgens het kabinet vooral over het opknippen van trustdiensten. Daarbij worden onderdelen van trustdienstverlening ondergebracht bij verschillende aanbieders, om zo onder de verplichtingen van de Wet toezicht trustkantoren 2018 uit te komen.
Het kabinet benadrukt dat die werkwijze niet is toegestaan en dat DNB daarop kan handhaven. In 2024 nam DNB één handhavingsmaatregel tegen illegale trustdienstverlening. In 2025 ging het om twee maatregelen.
Hogere boetes mogelijk
De boetecategorie voor het opknippen van trustdienstverlening wordt verhoogd van categorie 2 naar categorie 3. Daardoor wordt het maximale boetebedrag dat DNB kan opleggen hoger. Volgens het kabinet moet daarvan een grotere afschrikwekkende werking uitgaan.
Ook domicilieverleners komen in de beantwoording aan bod. Dat zijn partijen die postadressen aanbieden. Bedrijven die daarvan gebruikmaken worden vaak brievenbusfirma’s genoemd. Domicilieverleners vallen nu onder de Wwft en niet onder de Wtt 2018, maar kunnen volgens het kabinet wel een rol spelen bij het opknippen van trustdienstverlening.
Nederland heeft zich daarom ingezet voor een registratieplicht voor domicilieverleners in het nieuwe Europese antiwitwaspakket. Die verplichting moet vanaf medio 2027 gaan gelden. Domicilieverleners moeten nu al cliëntenonderzoek doen en ongebruikelijke transacties melden op grond van de Wwft.
Trustsector flink gekrompen
In de Kamervragen wordt gesproken over een afname van tachtig procent van het aantal trustkantoren en ongeveer vijftig procent van het aantal doelvennootschappen. Die cijfers kan het kabinet niet plaatsen.
Volgens de antwoorden is het aantal trustkantoren tussen 2010 en 2026 gedaald van 309 naar 106. Dat komt neer op een afname van ongeveer 65 procent. Het aantal doelvennootschappen daalde in de afgelopen vijf jaar met 31 procent. Sinds 2013 neemt dat aantal af.
Het kabinet noemt het lastig om de economische gevolgen van die krimp in te schatten. Een eventuele economische impact moet volgens de beantwoording worden afgezet tegen de gevolgen van belastingontwijking en witwassen. Daarbij wijst het kabinet onder meer op 33 miljoen euro die de Rijksoverheid heeft teruggevorderd naar aanleiding van de Panama Papers.
Kritiek op toezicht niet herkend
Van Eijk vroeg ook naar signalen uit de sector dat sprake zou zijn van een disproportioneel strikte of zelfs vijandige toezichtshouding door DNB. Het kabinet zegt die signalen niet te herkennen.
Volgens de beantwoording heeft branchevereniging Holland Questor in gesprekken met het ministerie juist aangegeven dat de relatie met DNB is verbeterd ten opzichte van enkele jaren geleden. Maar houdt het kabinet zal daarnaast vast blijven houden aan stevige eisen aan trustkantoren, vanwege risico’s zoals complexiteit, ondoorzichtigheid, verhulling van eigendom en zeggenschap, witwassen en belastingontwijking of -ontduiking.
Geef een reactie